С.САРУУЛ

“Зууны мэдээ” сонин салбар, салбарын тэргүүлэгчид, шинийг санаачлагчдыг “Leaderships forum” буландаа урьж, Монгол Улсын хөгжлийн гарц, боломжийн талаар ярилцаж тэдний сонирхолтой шийдэл, санаануудыг уншигчдадаа хүргэдэг билээ. Ээлжит зочноор Медиа автоматжуулалтын “ҮЗЭГ” платформын санаачлагч, хамтран хэрэгжүүлэгч, Сэтгүүл зүйн Инновац, Хөгжлийн Үүр төвийн хамтран үүсгэн байгуулагч  Э.Нарантунгалагийг урьсан. Тэрбээр “Миний хувьд сэтгүүл зүйн салбараа илүү томоор харахыг хүссэн. Анх 2017 онд Хятадад сурч байхдаа Синхуа агентлагтай танилцах аялал хийхэд музейг нь “Жижигхэн хайр” нэртэй робот танилцуулж,  хиймэл оюун ухааны тусламжтайгаар  таван настай хүүхэдтэй адил харилцан яриа үүсгэж байсан. Мөн хиймэл оюун ухаантай хөтлөгч бэлтгэж байгаагаа хэлж байсан нь хоёр жилийн дараа харахад ажилдаа орсон байх жишээтэй. Урд сурч байхад Bloomberg-ийн дадлагын оюутны хөтөлбөрт 10 мянган хятад оюутнаас эхний тавд үлдсэнээр технологийн сурвалжлагчийг дагалдах боломж олдсон. Тэгэхэд Bloomberg-ийн шуурхай мэдээллийг робот бэлтгэхийг хараад сэтгүүлчийн хувьд айдас төрсөн. Нэг үгээр бол, хиймэл оюун ухаан сэтгүүлчдийн ажлыг хийж байхад надад үзэг, дэвтэр хоёр л байсан. Гэтэл сэтгүүлч зураг авч бичлэг хийдэг. Авсан бичлэгээ эвлүүлж, цацдаг. Магадгүй вэб сайт хөгжүүлэх хэмжээний олон ур чадварыг дэлхий нийт шаардаж байна. Энэ дунд хамгийн онцлох ёстой ур чадвар бол өгөгдлийн сэтгүүл зүй буюу дата журнализм болж байгаа. Бид асар их хэмжээний өгөгдөл дунд амьдарч байна. 1970 оны хүн жилдээ хэрэглэдэг байсан мэдээллийг өнөөдөр нэг өдөрт  л хэрэглэж байна. Энэ дундаас мэдээллийг хэрхэн үзэгч, уншигч, сонсогчдод хүргэх вэ гэдэгт сэтгүүлч хүний ур чадвар илүү хурц байхыг шаарддаг боллоо. Нөгөө талаас сэтгүүлчийн эзэмших ёстой ур чадвар, шаардлага нэмэгдэж байгаа боловч хөдөлмөрийн үнэлэмж, ажлын ачаалал редакцийн бодлогоос хамаараад сайжрахгүй байгаад асуудал бий. АНУ, Австралид сэтгүүлчид долоо хоногт 1-2 мэдээн дээр ажилладаг бол Монголд хэд дахин өндөр байх жишээтэй. Тэгсэн хэрнээ цалин хэвэндээ л байна. Яг энэ нөхцөлд бага цалингаар өндөр ачаалалтай ажиллаж байгаа хүнээс ур чадвар нэхэх орон зай алга. Сэтгүүлч өөрийгөө хөгжүүлэх боломж ч хомс. Мөн сэтгүүлчдэд өгч буй сургалтыг харвал аль нэг байгууллага, улстөрчдийн эрх ашиг, өнцгөө тулгаж  байгаа нь олон. Ашиг сонирхлоо ард нь нуучихсан сургалт нэртэй агуулга их байгаа учраас сэтгүүлчдийн чадвар сайжрахгүй байна. Тиймээс сургалтын агуулгаас эхлээд сэтгүүл зүйн сургуулиуд ирээдүйн технологийн өөрчлөлтөд гологдохооргүй чанартай боловсон хүчин бэлтгэх шаардлага тулгарч байгаа” гэж ярилаа.

Эх сурвалж: www.polit.mn