Д.ГЭРЭЛ

Хууль зүйн байнгын хорооны өчигдөр болсон хуралдаанаар Үндсэн хуулийн цэцийн гаргасан шийдвэрийг хэлэлцлээ. Нийслэлийн Баянзүрх дүүргийн иргэн О.Баясгалангийн гаргасан гомдлын дагуу Үндсэн хуулийн цэц  Шүүхийн иргэдийн төлөөлөгчийн эрх зүйн байдлын тухай хуулийн зарим зүйл заалт Үндсэн хуулийг зөрчсөн гэсэн шийдвэр гаргасан юм. Цэцийн хуралдаанд УИХ-ын итгэмжлэгдсэн төлөөлөгчөөр оролцсон УИХ-ын гишүүн Х.Тэмүүжин Үндсэн хуулийн цэцэд гаргасан тайлбар, цэцийн хуралдаанд байр сууриа хэрхэн илэрхийлсэн талаар байнгын хорооны гишүүдэд мэдээлэл өгсөн юм. Тэрээр Үндсэн хуулийн 52.2-д “Анхан шатны шүүх хэрэг, маргааныг хамтран шийдвэрлэхдээ иргэдийн төлөөлөгчдийг хуульд заасан журмын дагуу оролцуулна.” гэж заасан. Эндээс Үндсэн хууль иргэдийн төлөөлөгчдийг шүүх хуралд хэрхэн оролцуулахыг тогтоохыг хууль тогтоогчдод үлдээжээ гэдгийг харж болно. Шүүхийн иргэдийн төлөөлөгчийн эрх зүйн байдлын тухай хуулиар иргэдийн төлөөлөгчийн эрх хэмжээ, оролцох механизм, зохион байгуулалтыг нарийвчлан зохицуулсан нь иргэдийн оролцоог баталгаажуулж, Үндсэн хуулийн үзэл санааг бодит утгаар хэрэгжүүлэхэд чухал ач холбогдолтой юм.  Дэлхийн олон оронд иргэдийн төлөөлөгчдийг шүүн таслах ажиллагаанд шийдвэр гаргах бүрэлдэхүүнд оролцуулдаг нь эдгээр улсуудын Үндсэн хуулийн зарчмууд болох шүүгчийн бие даасан байдал, шүүхийн хараат бус байдалтай зөрчилдөөгүй гэж үзсэн байдгийг илэрхийлж байгаа гээд харамсалтай нь Цэц маргааныг хянан шийдвэрлэхдээ иргэний өргөдөлдөө дурдаагүй хуулийн заалтыг үндэслэн Үндсэн хуулийн заалтыг зөрчсөн гэж үзсэн. Тэгэхдээ ердийн хуулийн ерөнхий заалтаас иш татаж дүгнэлт гаргасанд гайхаж байна” гэв. Түүний тайлбар мэдээлэлтэй холбогдуулан байнгын хорооны гишүүд баталсан хуулиа хамгаалах ёстой гэдэгт байр сууриа нэгтгэсэн юм. Үндсэн хуулийн цэцийн шийдвэр бодит үнэнтэй нийцсэнгүй гэж үзлээ.