Аугаа Курдистаныг байгуулах боломжийг хайж байна

2013-07-26
Нийтэлсэн: Админ
 1 мин

Н.МӨНХЖИН

Дөрвөн орны курд үндэстнүүдийн 39 намын төлөөлөгчид Иракийн хойд нутагт чуулж тусгаар улсаа байгуулах мөрөөдлөө дахин хэлэлцэж байна. Хэд хоногийн өмнө энэ хурлыг угтаж Туркийн Диярбакир хотноо курд үндэстний томоохон жагсаал болсон  юм. Их хурлыг Иракийн хойд нутаг дахь курдуудын лидер Масуд Барзани тэргүүлж байна.

Турк, Ирак, Сири, Иран дахь курдуудын 39 намын элч төлөөлөгчид Курдистан улсыг байгуулах эртний хүсэл мөрөөдлөө биелүүлэх боломжийн талаар ярилцаж байгаа аж. Иракийн Курдистаны нийслэл гэгддэг Эрбил хотод болж буй хурлаас Аугаа Курдистан улсыг байгуулах нь зөв гэсэн тунхаг бичгийг батлан гаргажээ. Харин хэзээ энэ аугаа улс гүрнийг байгуулахыг зааж өгсөнгүй. Арабын ертөнцөд өрнөсөн Арабын хаврын дуулиан, үймээнийг ашиглан тусгаар улсаа байгуулах үйл хэргээ эхлүүлэх ёстой гэдэг дээр оролцогчид  санал нэгдсэн байна.

Улс төрийн талаас нь үзвэл, курдууд өнөөдөр түүхэндээ байгаагүй ашигтай давуу талыг олж аваад байгаа билээ. Ирак дахь Курдистаны автономит бүс нутгийн эдийн засаг нефть, байгалийн баялгийнхаа ачаар цэцэглэн хөгжиж, Иракийн бусад нутгийг бодвол үндэстэн, шашин хоорондын мөргөлдөөнийг тогтоон барьж чадсан юм. Иргэний дайны хөлд нэрвэгдсэн Сири улсад үндэстний цөөнх болсон курдууд анх удаа толгойгоо өндийлгөж, автономит эрхийн зах зухаас атгаж аваад байна. Тур­кийн курдууд олон арав­ны турш нээлттэй тэм­­цэл явуулсны эцэст за­рим эрх чөлөөгөө хү­лээн зөвшөөрүүлэхээр Ан­ка­ратай хэлэлцээ хийж бай­гаа юм. Гагцхүү Иранд л курдуудын хувь заяа “хувилбаргүй” харагдаж байгаа аж.

Түүхийн хувьд, ко­лонч­логч хүчирхэг гүр­нүүд геополитикийн ашиг сонирхлын үүднээс хил хязгаарыг хуваасан тул ийнхүү золгүй хувь заяа­тай учирсан хэмээн кур­дууд үздэг. Гэвч курд үндэстэн дотроо хага­ралдан бужигнаж бай­с­ан нь хувь заяанд нь муугаар нөлөөлжээ. Либерал, марксист, шашныг үл тоомсорлогч, лал, шууд терроризмийг сонгосон улс төрийн хүчин гээд курдууд дотор байхгүй бүлэг, нэгдэл гэж алга. Гадаад, дотоодын нөлөө, хуваагдал, бутрал, үл ойл­голц­лын улмаас Кур­дистан улсыг байгуулах хүсэл зориг бүтэшгүй мөрөөдөл болон хувирах шахсан үе бий билээ.

Эрдэмтэн Ж.Цэвээний сэтгүүл зүйн үйл ажиллагааны талаар эрдэм шинжилгээний хурал

Орчин цагийн Монголын сэтгүүл зүйг үндэслэгчдийн нэг, их соён гэгээрүүлэгч, эрдэмтэн Жамсрангийн Цэвээний мэндэлсний 145 жилийн ойд зориулсан эрдэм шинжилгээний хурал 2026 оны арваннэгдүгээр сарын 16-нд зохион байгуулагдана.

5 цаг 25 мин
В.Путин, Д.Трамп, Ши Жиньпин нарын уулзалтын талаар юу мэдэгдэж байна вэ?

Владимир Путин, Ши Жиньпин, Дональд Трамп нар түүхэндээ анх удаа Орос, Хятад, АНУ-ын удирдагчдын

5 цаг 42 мин
Хонконгт зорчих иргэдэд тамхи тээвэрлэхтэй холбоотой хуулийн зохицуулалтыг анхаарууллаа

Хонконгт зорчих иргэдэд тамхи тээвэрлэхтэй холбоотой хуулийн зохицуулалтыг анхаарууллаа

9 цаг 33 мин
Гэмт хэрэг үйлдсэн УИХ-ын гишүүнийг эгүүлэн татах заалтын талаар ҮХЦ-д маргаан үүсгэжээ

Гэмт хэрэг үйлдсэн УИХ-ын гишүүнийг эгүүлэн татах заалтын талаар ҮХЦ-д маргаан үүсгэжээ

9 цаг 45 мин
Монгол, Оросын хамтарсан судалгаагаар Эгийн голын УЦС-ын төсөл байгаль орчинд сөрөг нөлөөгүй гэсэн дүгнэлт гарчээ

Монгол, Оросын хамтарсан судалгаагаар Эгийн голын УЦС-ын төсөл байгаль орчинд сөрөг нөлөөгүй гэсэн дүгнэлт гарчээ

9 цаг 51 мин
Улсын нөөцийн хуулийн төслийг Аюулгүй байдлын байнгын хорооны 57.9 хувь дэмжжээ

УИХ-ын нэгдсэн хуралдаанд 2026 оны 11 дүгээр сарын 12-ны өдөр УИХ-ын гишүүн Г.Хосб

Уржигдар 13 цаг 00 мин
Шадар сайд: Улсын нөөцийн хуулийн төсөл нөөцийг эрсдэлийн үнэлгээнд үндэслэн, нэгдсэн цахим бүртгэлд шилжүүлнэ

УИХ-ын нэгдсэн хуралдаан 2026 оны 11 дүгээр сарын 12-ны өдөр Засгийн газраас өргөн мэдүүл

Уржигдар 12 цаг 57 мин
Хууль бусаар хөрөнгөжсөн албан хаагчийн хөрөнгийг хураах саналыг Хууль зүйн байнгын хороонд шилжүүллээ

УИХ-ын дарга С.Бямбацогт 2026 оны 11 дүгээр сарын 12-ны нэгдсэн хур

Уржигдар 12 цаг 55 мин
Хуулийн төслүүдийг байнгын хороодод хуваарилав

УИХ-ын дарга С.Бямбацогт 2026 оны 11 дүгээр сарын 12-ны нэгдсэн хуралдааны эхэнд өргө

Уржигдар 12 цаг 52 мин