Б.САРАНГЭРЭЛ Ургамлын тоосжилтын харшил иргэдийн дунд түгээмэл болсон. Тиймээс харшилаас хэрхэн сэргийлэх, харшлын үед ямар арга хэмжээ авах талаар Арьсны өвчин судлалын үндэсний төвийн харшлын лабораторийн эрхлэгч, ШУ-ны доктор, профессор Б.Сангидоржоос тодрууллаа. -Иргэдийн дунд ямар төрлийн харшил түгээмэл байна вэ? -Иргэдийн дунд зуны саруудад улирлын шинжтэй харшилт өвчнүүд буюу шарилж, лууль болон бусад ургамлын цэцгийн тоосны харшил ихэсдэг. Улиралын шинжтэй харшилт өвчний үүсэх үндсэн шалтгаан нь харшил хөдөлгөх шинж чанартай ургамлуудын цэцэглэлт,тоос хүртээлт юм. Улаанбаатар хотод шарилжийн төрлийн ургамлууд долдугаар сарын эхний 10 хоногоос наймдугаар сарын дунд хүртэл цэцэглэдэг. Ерөнхийдөө тоосжилтын аюултай үе нь долдугаар сарын дундаас наймдугаар сарын сүүлч хүртэл 40 гаруй хоног гэж хэлж болно. -Иргэд ихэвчлэн эм бэлдмэл хэрэглэх нь зөв үү. Харшлаас хэрхэн сэргийлэх вэ? -Харшил хүн хүнд өөрөөр илэрнэ. Ихэвчлэн хамар битүүрэх, ойр ойрхон хүчтэй найтаалгах, нүд улайх, загатнах,хорсох, нүд гэрэлд мэдрэмтгий болж нулимс асгарах, толгой өвдөх, амны хөндий загатнах гэх мэт шинж тэмдгүүд илэрдэг. Юуны түрүүнд эмчийн зааврын дагуу эм бэлдмэл хэрэглэн түр намдаах хэрэгтэй. Дараа нь харшил үүсгэгчээс салгах хэрэгтэй. Сүүлийн үед харшлийн эмчилгээний вакцин дэлгэрч байгаа. Харин одоо түгээмэл байгаа шарилж, лууль, хогийн ургамлаас үүдэлтэй харшлаас сэргийлэхийн тулд зүлэгжүүлж, цэцэгжүүлсэн талбайд тэдгээрийг аль болох ургуулахгүй байх нь зүйтэй. Мэдээж эрүүл хооллолт, байнгын дасгал хөдөлгөөн, эрүүл орчин чухал. -Бага насны хүүхдүүд харшилтай болох тохиолдол хэр байна? -Сүүлийн үед бага насны хүүхдүүд харшилтай болох нь элбэг байна. Энэ нь  хүрээлэн байгаа орчин, экологийн доройтол, янз бүрийн химийн бодис агуулагдсан хоол хүнс хэрэглэж байгаатай холбоотой. Харшлаас өөрийгөө хамгаалъя гэвэл байгаль орчинтойгоо  эргэн нэгдэх хэрэгтэй. Гэтэл бидний одоогийн байгаль өмнөхөөсөөө өөр болсон шүү дээ.  Орчны болон хөрсний бохирдол үүсч, янз бүрийн хүнд металь бодисууд хаа сайгүй тархсан. Энэ бүгдээс харшил үүсдэг гэж хэлж болно.Тийм учраас байгаль орчноо арчлан хамгаалах нь чухал. -Иргэд ямар харшилтайгаа төдийлөн мэдэхгүй дураараа эм бэлдмэл хэрэглээд байдаг. Ер нь ямар төрлийн харшилтай гэдгээ хэрхэн мэдэх вэ? -Иргэдийн дунд нэг буруу ойлголт бий. Бие нь загатнавал шууд харшилтай гэж оношилдог. Гэтэл ургамал, эм бэлдмэл, хоол хүнс, химийн бодис гээд олон зүйлээс шалтгаалан харшил үүсдэг. Дураараа оношлоод таарахгүй эм бэлдмэл хэрэглээд байвал хүндрэх аюултай учраас юун түрүүнд харшлын шинж тэмдэг илэрсэн л бол мэргэжлийн эмчид хандах хэрэгтэй. Эх сурвалж: www.polit.mn