Х.ОЮУНБОЛД   Энэ жилийн Нобелийн шагналыг Кон­гийн мэс засалч Денис Муквегэ, язиди үндэстэн Надиа Мурад нар дайны үеэр бэлгийн хүчир­хийлэлд өртсөн хохи­рогчдыг хамгаалж шударга ёсыг тогтоохыг уриалсан байна. Тэд өчигдөр Норвегийн Осло хотод шагналаа хүлээж авсан. Энэ уриалгаа шагналаа авахын өмнөх өдөр хийсэн байна. Мөн Норвегийн комиссоос Муквегэ, Мурад нарыг өөрсдийнхөө аюулгүй байдлыг эрсдэлд оруулж эрэлхгээр дайны гэмт хэргийн эсрэг тэмцсэнийг зөв­шөөрсөн байна. Тухайлбал, язиди үндэстэн Надиа Мурад 2014 онд Иракийн хойд нутагт 3000 гаруй охид, эмэгтэйг олзолсон Исламын алан хядах бүлэг­­лэлийнхэнд баригд­сан ажээ. Гэвч тэрээр  гурван жилийн дараа зугтсан байна. Ингэснээр Надиа Мурад язиди үндэстний дуу хоолойг дэлхийд хүргэдэг гол төлөөлөгч болжээ. Норвегийн комисс түүнийг олон улсын нийгэмлэгийн анхаарлыг энэ асуудалд хандуулахын тулд өөрт нь тохиолдсон  явдал болон бусад хохирогчдын нэрийн өмнөөс ярьснаар зоригтойгоо харуулсан гэж үзжээ. Харин мэс засалч Денис Муквегэд хүчирхийллийн эсрэг тэмцэж, дайны золиос  болсон олон өвчтөнд тусалсных нь төлөө энэ шагналыг олгосон байна. Надиа Мурад “Норвегийн Нобелийн шагналын хүрээлэнд бол­сон хэвлэлийн хур­лын үеэр язиди охид, эмэгтэйчүүдийг хүчир­хийлсэн нэг ч хүн Иракт шүүхээр орж шүүгдээгүй. Иймээс хэзээ нэг өдөр шударга ёсыг тогтоох нь бидэнд хэрэгтэй байна” гэжээ. Түүнчлэн одоо хүртэл 3000 гаруй язиди эмэгтэй Исламын алан хядах бүлэглэлийн олзонд байсаар байна гэж мэдэгдсэн байна. Энэ талаар Дэнис Муквегэ шударга ёс энхтайвныг тогтоох ямар ч үйл ажиллагаанд багтах ёстой. 2003 онд 5000 гаруй хүн амь үрэгдсэн Конгийн II дайн дууссан. Гэвч Конгод хүчирхийлэл үргэлжилж цэргийнхэн жирийн иргэд рүү халдсаар байна гэв. Тэрээр “Хү­мүүн­лэгийн хууль гэж бий. Иймээс бид дэлхийн бүх хүнийг үүнд нэгдэхийг уриалж байна” гэж хэллээ. Түүнчлэн энхтайвны энэ шагналыг хүртсэн нь түүнд хүчирхийлэл үйлдэгчдийг шүүхэд өгөхөд тусална гэдэгт найдаж байгаагаа Денис Муквэге илэр­хийлсэн байна.   Эх сурвалж: Зууны мэдээ сонин