С.САРУУЛ

Дэлxийн банкнаас жил бүр эрxлэн гаргадаг Монголын эдийн засгийн тайланг танилцууллаа.  Монгол Улсыг хариуцсан ахлах эдийн засагч Жийн-Паскаль Н.Нгану “Хүнс, бараа, бүтээгдэхүүний үнэ инфляцийг хөөрөгдөж буй хамгийн гол хүчин зүйл болж байна. Энэ нь импортын хүнсний барааны үнэтэй холбоотой. Үйлдвэрлэлийн өртөг зардал нэмэгдэж, уул уурхайн бус үйлдвэрлэгчид өртөг зардлаа хэрэглэгч рүү шилжүүлж байна. Үүнийг эцсийн хэрэглэгч буюу ард иргэд нуруундаа үүрч байна. Энэ нь инфляцид нөлөөлсөн томоохон хүчин зүйлсийн нэг.  Төв банкнаас өнгөрсөн гуравдугаар сард бодлогын хүүгээ нэмэгдүүлэх шийдвэр гаргасан. Бусад улс оронтой харьцуулахад Монгол Улсын бодит хүүгийн түвшин сөрөг байна. Төсвийн бодлогын тухайд нийгмийн халамжийн зардал давамгайлж байсан ч 2021 онд  "Оюу толгой" ХХК-ийн татварын өрийг барагдуулсантай холбоотойгоор төсвийн орлого нэмэгдсэн.Үүний үр дүнд 2021 оны байдлаар төсвийн алдагдал буурсан. Гэхдээ 2022 онд төсвийн алдагдал нэмэгдэж, 2023 оны төгсгөлд гадаад бондын өр төлбөртэй холбоотой төсвийн дарамт нэмэгдэх төлөв ажиглагдаж байна.

БНХАУ-ын хил хаалттай одоогийн нөхцөл байдал урсгал тэнцэл, төлбөрийн балансад сөргөөр нөлөөлж байна. Өөрөөр хэлбэл, урсгал тэнцлийн алдагдал нэмэгдэж, төлбөрийн тэнцлийн алдагдлыг дагууллаа. Түүнчлэн импортын өртөг, зардал нэмэгдэж, төгрөгийн балансын нөхцөл байдал муудах төлөвтэй байна. Монголбанкны гадаад валютын интервенц оны сүүлийн хагасаас эрчимжсэн. Валютын нөөц буурч, гурван долоо хоногийн импортыг нөхөх нөөцтэй болжээ. Бодит ханш буурсан нь эдийн засгийн өрсөлдөх чадварт сөргөөр нөлөөлж байна. Засгийн газрын дэмжлэг банкны зээлийн үйл ажиллагааг идэвхжүүлсэн. Үүний зэрэгцээ банкны зохистой харьцаа өөрчлөгдөж байна. Эрсдэлтэй зээлийн нийт зээлд эзлэх харьцаа буурч байна” гэв.

Дэлхийн банкнаас Монголбанкинд:

-Монголбанк инфляцийг тогтворжуулах бодлогод өндөр ач холбогдол өгч ажиллах,

-Мөнгөний бодлогын хүүг нэмэгдүүлэх,

-Монголбанк төсвийн шинж чанартай үйл ажиллагааг шат дараатайгаар хумих,

-Гадаад секторын нөлөөг гадаад валютын ханшийн өөрчлөлтөөр бууруулах,

-Цаашид хийх реформын хүрээнд худалдааны болон тээвэрлэлтийн өртөг зардлыг бууруулах, гадаадын хөрөнгө оруулалт татах чиглэлд таатай нөхцөл бүрдүүлж, дотоодын бизнесийг хөгжүүлэх арга хэмжээ авахыг зөвлөж байна.

Эх сурвалж: www.polit.mn