Т.САЙХАН, П.АМГАЛАНБАЯР
УИХ-ын ээлжит сонгууль болоход нэг жил хүрэхгүй хугацаа үлдээд байна. Энэ удаагийн сонгуулиар манай улс 76 бус 126 хууль тогтоогчтой болно. Тэр ч утгаараа түүхэн гэж нэрлэхээс аргагүй. Иргэдийг төлөөлөх 126 хүнийг хэрхэн сонгох дүрэм буюу УИХ-ын Сонгуулийн тухай хуулийг хаврын чуулганаар баталсан. Гэхдээ тоглоомын дүрэм хараахан бүрэн дүүрэн дэлгэгдээгүй байгаа. Учир нь, тойрог, мандат хуваарилах тогтоолыг парламент ирэх нэгдүгээр сард батлахаар болсон билээ.
Харин энэ удаагийн сонгуульд одоогоор 37 нам оролцох эрхтэй. Өөрөөр хэлбэл, тэд Дээд шүүхэд албан ёсны бүртгэлтэй байна. Цаашид сонгууль болохоос өмнө энэ тоог нэмэгдэх байх. Хаврын чуулганаар баталсан Улс төрийн намын тухай хуульд намын бүртгэлийг сонгуулийн жилээс нэг жилийн өмнө хаах тухай заалт байсан ч тэр нь “унасан” тэгэхээр намуудын тоо сонгууль болохоос өмнө нэмэгдэх магадлалтай гэсэн үг.
Түүнчлэн нам саналаа өгсөн нийт сонгогчдын дөрвөөс доошгүй хувийн санал авч байж УИХ-д суудалтай болохоор хуульд тусгасан. Анх гурван хувь гэж заасан ч хуулиа батлахын өмнө дөрөв болгон нэмсэн юм. Мөн хоёр нам эвсэл болж сонгуульд орсон тохиолдолд тав, гурав болон түүнээс дээш нам эвссэн тохиолдолд долоогоос дээш хувийн санал авч байж УИХ-д суудалтай болно. Бас нэг шалгуур нь нам, эвсэл тойргоос сонгогдох 78 хүнээс хамгийн багадаа 39 хүнийг нэр дэвшүүлж байж жагсаалтаас суудал авах эрхтэй болно. Нийт сонгогчдын дөрвөөс дээш хувийн саналыг авсан ч тойрогт 39 болон түүнээс дээш хүнийг нэр дэвшүүлээгүй бол УИХ-д суудалтай болох боломжгүй юм. Дээд шүүхэд бүртгэлтэй 2024 оны түүхэн сонгуульд оролцох эрхтэй намуудын мэдээллийг хүргэе.
| Дугаар |
Намын нэр |
Намын дарга |
Бүртгүүлсэн огноо |
| 1 |
Монгол Ардын нам (МАН) |
Л.Оюун-Эрдэнэ |
1990.05.16 |
| 2 |
Ардчилсан нам (АН) |
Л.Гантөмөр |
2000.12.16 |
| 3 |
Монголын ногоон нам |
О.Бум-Ялагч |
1990.05.26 |
| 4 |
Иргэний зориг ногоон нам (ИЗНН)
|
Ц.Ганхуяг |
2000.03.23 |
| 5 |
Монголын уламжлалын нэгдсэн нам (МУНН) |
Б.Батболд |
1994.01.14 |
| 6 |
Монголын Либерал Ардчилсан нам (МЛАН) |
Т.Төмөрмөнх |
1998.05.21
|
| 7 |
Эх Орон нам |
Б.Эрдэнэбат |
1998.12.22 |
| 8 |
Монголын либерал нам (МЛН) |
Э.Оргил |
2000.01.28 |
| 9 |
Бүгд найрамдах нам (БНН) |
Б.Жаргалсайхан |
2004.04.05 |
| 10 |
Монголын эмэгтэйчүүдийн үндэсний нэгдсэн нам /МЭҮНН/ |
Г.Тунгалаггэрэл |
2003.12.16 |
| 11 |
Монголын социал демократ нам |
А.Ганбаатар |
2005.01.20 |
| 12 |
Ард Түмний нам (АТН) |
|
2005.12.21 |
| 13 |
Монгол үндэсний ардчилсан нам (МҮАН) |
Б.Цогтгэрэл |
2006.06.12 |
| 14 |
Эрхчөлөөг хэрэгжүүлэгч нам |
Ш.Төмөрсүх |
2007.02.09 |
| 15 |
Иргэний хөдөлгөөний нам |
Б.Батсайхан |
2007.10.17 |
| 16 |
Хөгжлийн хөтөлбөр нам |
О.Заяа |
2007.10.30 |
| 17 |
Монголын ардчилсан хөдөлгөөний нам |
Т.Оюунаа |
2008.02.01 |
| 18 |
Хамуг монголын хөдөлмөрийн нам (ХМХН) |
Ц.Шинэбаяр |
2011.10.21 |
| 19 |
Хүн нам |
Т.Доржханд |
2011.12.05 |
| 20 |
Эх орончдын нэгдсэн нам (ЭОНН) |
Г.Ганбат |
2012.01.20 |
| 21 |
Монгол Консерватив нам(МКН)
|
Н.Дашдаваа |
2012.10.23 |
| 22 |
Тусгаар тогтнол, Эв
нэгдлийн нам (ТТЭНН) |
Ц.Баянбилэг |
2015.05.29 |
| 23 |
Ард түмнээ хайрлая нам /АТХН/ |
Л.Аззаяа |
2015.06.26 |
| 24 |
Монголын хүний төлөө нам /МХТН/ |
Х.Бат-Ялалт |
2017.03.27
|
| 25 |
Үнэн ба зөв нам /ҮБЗН/ |
А.Отгонбаатар |
2017.06.07 |
| 26 |
Зон олны нам /ЗОН/ |
Э.Одбаяр |
2017.06.30 |
| 27 |
Дэлхийн монголчууд нам /ДМН/ |
Г.Тэмүүжин |
2018.03.05 |
| 28 |
Ард түмний олонхийн засаглал нам /АТОЗН/ |
А.Батдорж |
2018.12.21 |
| 29 |
Их эв нам /ИЭН/ |
З.Бат-Отгон |
2018.12.21 |
| 30 |
Гэр хороолол хөгжлийн нам /ГХХН/ |
Б.Батсүх |
2019.01.07 |
| 31 |
Миний Монгол нам /ММН/ |
Ж.Бат-Ирээдүй |
2019.05.06 |
| 32 |
Монгол шинэчлэлт нам (МШН) |
Н.Жамсран |
2019.07.16 |
| 33 |
Шударга иргэдийн нэгдсэн эвсэл нам /ШИНЭН/ |
Ц.Гантулга |
2019.09.12 |
| 34 |
Зүй ёс нам /ЗЁН/ |
Б.Насанбилэг |
2019.09.12 |
| 35 |
Ардчилал шинэчлэлийн нам |
Э.Бямбацэрэн |
2020.02.21 |
| 36 |
Иргэдийн Оролцооны Нэгдэл Нам (ИОНН) |
Ц.Оюунгэрэл |
2022.05.20 |
| 37 |
Сайн ардчилсан иргэдийн нэгдсэн нам/САИНН/
|
Б.Жагар |
2023.05.08 |
Эх сурвалж: “Зууны мэдээ” сонин
2023 ОНЫ НАЙМДУГААР САРЫН 15. МЯГМАР ГАРАГ. № 160 (7145)
2025 онд угаарын улмаас 30 иргэн нас баржээ
2025 онд угаарын улмаас 30 иргэн нас баржээ
23 цаг 59 мин
С.Оюун: Би Ерөнхийлөгчийн сонгуульд нэр дэвшихгүй
С.Оюун: Би Ерөнхийлөгчийн сонгуульд нэр дэвшихгүй
Өчигдөр 15 цаг 44 мин
Л.Энх-Амгалан: Ипотекийн зээлийн дараалалд орохын тулд 10-20 сая төгрөгийн авлига өгдөг
Л.Энх-Амгалан: Ипотекийн зээлийн дараалалд орохын тулд 10-20 сая төгрөгийн авлига өгдөг
Өчигдөр 15 цаг 36 мин
Зээл олгох үйл ажиллагаанд МИК хөндлөнгөөс оролцох боломжгүй
Монголын Ипотекийн Корпораци ОССК” ХХК (МИК) нь орон сууцны хөнгөлөлттэй хүүтэй зээлийн хөтөлбөрт зарим үйл ажиллагааг хэрэгжүүлэх үүрэгтэйгээр оролцож байгаа ба Монголбанкнаас баталсан “Орон сууцны ипотекийн санхүүжилтийн журам”, “Ипотекийн зээлийн үйл ажиллагааны журам”-ын хүрээнд олгосон орон сууцны зээлийг Банкнаас худалдан авч, хөрөнгөөр баталгаажсан үнэт цаас гаргах үйл ажиллагааг гүйцэтгэдэг. “Орон сууцны ипотекийн санхүүжилтийн журам”-ын 4.2-д заасны дагуу Банк нь зээл хүсэгчид олгох орон сууцны ипотекийн зээлийн шийдвэрийг бие даан гаргахаар зохицуулсан байдаг бөгөөд зээл олгох үйл ажиллагаанд МИК хөндлөнгөөс оролцох боломжгүй юм.
Өчигдөр 14 цаг 14 мин
УИХ-ын дарга Н.Учрал энэ сарын 9-нд ОХУ-д айлчилна
УИХ-ын дарга Н.Учрал энэ сарын 9-нд ОХУ-д айлчилна
Өчигдөр 10 цаг 56 мин
Хулгайг цэгцэлснээр Үндэсний баялгийн сангийн хөрөнгө арвижлаа
Үндэсний баялгийн сангийн тухай хууль батлагдсанаар 2025 оны эцсийн байдлаар төрөлжсөн сангуудад 6.7 их н
Өчигдөр 06 цаг 00 мин
Төсвийн хөрөнгө оруулалтын зардал 3.8 их наяд төгрөгөөр нэмэгджээ
Монгол Улсын төсвийн хөрөнгө оруулалтын хэмжээ сүүлийн жилүүдэд ихээхэн нэмэгдэж байна. Тухайлбал, хөрөнгө
Өчигдөр 06 цаг 00 мин
С.Шаарийбуу Малайз улсын дээд шүүхэд хандана
С.Шаарийбуу Малайз улсын дээд шүүхэд хандана
Уржигдар 10 цаг 55 мин
Хугацаандаа ашиглалтад өгөхгүй бол концессын гэрээг цуцална
Засгийн газрын ээлжит хуралдаанаас гаргасан шийдвэрүүдийг тоймлон хүргэе.
Уржигдар 06 цаг 00 мин
Б.Чойжилсүрэн сайдын “багц” дахь 79.98 тэрбумын зөрчил-2
“Зууны мэдээ” сонин Нийтийн эрх ашгийн төлөөх ээлжит бүтээлээрээ эрчим хүчний салбарын эдийн засгийн “догол
Уржигдар 06 цаг 00 мин